Gustave Caillebotte: Rue de Paris, temps de pluie (1877)

Home»Blog

Kunsthistorica Sophie van Steenderen

De Schepper

9 september 2010

Sinds deze zomer is Flevoland een nieuw Landart object rijker. De kunstenaar Antony Gormley ontwierp Exposure, dat inmiddels al bekend staat als 'de hurkende man', speciaal voor de Strekdam in Lelystad, alwaar zijn stalen figuur nu uitkijkt over het Markermeer.
Toen de inpoldering van de Markerwaard definitief van de baan was, begon Lelystad zich te richten op één van haar unique selling points, de ligging aan het water. Inmiddels heeft de kuststrook een ware metamorfose ondergaan en zorgen jachthavens, winkels, horeca en luxe appartementencomplexen met zicht op het water voor een levendig beeld. Het is representatief voor de ambities van Lelystad dat binnen die plannen ook geld en ruimte is vrijgemaakt voor de realisatie van een -redelijk omstreden- en omvangrijk kunstwerk als Exposure.

Al sinds de jaren 70 van de vorige eeuw is Flevoland de thuishaven voor een flink aantal zogenaamde Landartprojecten. Het eerste werk dat de polder werd binnengehaald was het Observatorium van Robert Morris. Gormley sluit met zijn Exposure aan in een rij van gerenommerde kunstenaars uit binnen- en buitenland, onder wie Marinus Boezem, Daniel Libeskind en Richard Serra, die hun voetafdrukken hebben nagelaten op de voormalige zeebodem.

Antony Gormley geeft met zijn hurkende man commentaar op het polderlandschap. Hij liet zich inspireren door de stalen hoogspanningsmasten die het vlakke landschap markeren. Een landschap waarin juist de maakbaarheid ervan en het gebrek aan een historisch referentiekader hem fascineerden en uitdaagden. En zoals wel vaker nam Gormely ook nu zijn eigen lichaam als uitgangspunt voor zijn ontwerp.
Exposure is een beeld dat opdoemt aan de horizon, als een transparante menselijke vorm. Hoe dichterbij je komt, hoe meer deze vorm lijkt op te lossen en hoe abstracter en industriëler het object wordt.
Hoewel Exposure gelanceerd is als het 'Zesde Landartproject van Flevoland' heeft Gormley te weinig gebruik gemaakt van de elementen uit de natuur als zodanig om het werk tot de Landart te kunnen rekenen. Maar dat hij een Landmark heeft afgeleverd, zoveel is zeker. Met zijn kunstwerk heeft de -nota bene Britse- kunstenaar een prachtige verwijzing gemaakt naar de lange en unieke relatie tussen de Nederlander en het water. Juist op een plek waar hij het water tot land heeft gemaakt, hurkt de mens. Als de Schepper die het land en water van elkander gescheiden heeft.

Exposure (2010) van Antony Gormley wordt beheerd door de Gemeente Lelystad.
Materialen: gegalvaniseerd staal, beton
Afmetingen: 26 meter

Exposure

terug